Giới thiệu Tạp chí Lý luận chính trị và Truyền thông Số tháng 7 năm 2026

Lịch sử Việt Nam hiện đại được viết nên bằng ý chí độc lập và sự hy sinh vô bờ bến của nhiều thế hệ. Trong các cuộc kháng chiến giải phóng dân tộc, bảo vệ Tổ quốc và làm nhiệm vụ quốc tế, hàng triệu người con ưu tú đã ngã xuống; hàng triệu người khác mang thương tật, di chứng chiến tranh, mất mát không bì bù đắp được. Có những người mẹ tiễn chồng, tiễn con ra trận rồi suốt đời không gặp lại. Có những người lính nằm lại nơi rừng sâu, núi thẳm, chiến trường xưa, đất bạn; tên tuổi còn thiếu, quê quán chưa rõ, thân nhân vẫn mỏi mòn chờ đợi. Hòa bình đã lập lại, đất nước đã đổi thay, nhưng nỗi đau chiến tranh vẫn còn trong nhiều gia đình.

Tri ân người có công vì thế không bao giờ chỉ là nghi lễ. Đó là trách nhiệm chính trị, nghĩa vụ đạo lý và tình cảm thiêng liêng. Ngay từ những ngày đầu của chính quyền cách mạng, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã đặc biệt quan tâm đến thương binh, bệnh binh, gia đình liệt sĩ; nhắc nhở toàn xã hội phải biết ơn, yêu thương, giúp đỡ những người đã hy sinh một phần xương máu, hoặc cả cuộc đời mình cho Tổ quốc, cho nhân dân.

Những năm qua, công tác thương binh, liệt sĩ và người có công đạt nhiều kết quả quan trọng. Chính sách ưu đãi từng bước được bổ sung, hoàn thiện; phong trào “Đền ơn đáp nghĩa” lan tỏa sâu rộng; nhiều nghĩa trang, công trình ghi công được xây dựng, tu bổ; nhiều gia đình chính sách được chăm lo tốt hơn.

Tuy nhiên, vẫn còn một món nợ thiêng liêng mà thế hệ hôm nay phải tiếp tục trả bằng trách nhiệm, lương tâm và hành động. Đó là nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin. Mỗi hài cốt liệt sĩ chưa được tìm thấy, mỗi phần mộ chưa có tên, mỗi dòng thông tin còn khuyết thiếu không chỉ là vấn đề nghiệp vụ, mà còn trở thành nỗi day dứt trong đạo lý dân tộc. Đằng sau mỗi phần mộ vô danh là một gia đình chưa trọn niềm mong đợi, một quê hương chưa được đón người con trở về, một trang sử chưa được ghi đầy đủ bằng tên tuổi cụ thể của người đã hy sinh.

Trong bối cảnh đó, Kế hoạch tổ chức phát động Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ do Chính phủ chỉ đạo có ý nghĩa đặc biệt sâu sắc. Đây không chỉ là một kế hoạch công tác của các cơ quan chức năng, mà còn là mệnh lệnh, là lương tri của dân tộc. Mệnh lệnh ấy nhắc nhở thế hệ hôm nay rằng: Sự hy sinh vì Tổ quốc không được phép bị lãng quên; những người đã ngã xuống cần được trở về với tên tuổi, gia đình và quê hương bằng tất cả khả năng, trách nhiệm và tình nghĩa của đất nước hôm nay.

Chiến dịch 500 ngày đêm đặt ra yêu cầu hành động khẩn trương, đồng bộ, khoa học, huy động sức mạnh tổng hợp của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân, của các cấp, các ngành, địa phương, lực lượng chuyên trách, thân nhân liệt sĩ, cựu chiến binh, nhân chứng lịch sử, các nhà khoa học, cơ quan báo chí, truyền thông và cộng đồng xã hội. Công việc ấy không thể làm bằng cảm xúc nhất thời, càng không thể làm theo phong trào. Đó là nhiệm vụ phải được tổ chức chặt chẽ, bền bỉ, chính xác, nhân văn, gắn trách nhiệm của từng cơ quan, đơn vị, địa phương với từng kết quả cụ thể.

Nhân Ngày Thương binh - Liệt sĩ năm nay, điều cần nhấn mạnh không chỉ là lòng biết ơn, mà là trách nhiệm hành động. Những người đã ngã xuống không đòi hỏi gì cho mình. Nhưng lịch sử, nhân dân và lương tâm của các thế hệ đi sau đòi hỏi chúng ta phải làm nhiều hơn, tốt hơn, cụ thể hơn. Đền ơn đáp nghĩa không thể dừng ở lời nói đẹp. Tri ân phải được đo bằng chính sách đúng, dữ liệu chính xác, hành động tận tâm, sự chăm lo thiết thực và nỗ lực đến cùng để những liệt sĩ còn nằm lại nơi xa được trở về trong vòng tay đất mẹ.

Đưa các liệt sĩ trở về với tên tuổi, gia đình và quê hương là việc làm của trách nhiệm, nghĩa tình, văn hóa và lòng biết ơn. Đó cũng là cách thế hệ hôm nay khẳng định rằng: sự hy sinh vì Tổ quốc không bao giờ bị lãng quên; mỗi tấc đất hòa bình đều thấm máu cha anh; và tương lai thịnh vượng của Việt Nam phải luôn được xây dựng trên nền tảng đạo lý, nhân văn và trung nghĩa của dân tộc Việt Nam. Và xét cho cùng, tri ân người đã hy sinh đâu phải vì bản thân người đã hy sinh. Trong bản chất sâu xa, đó là vì chính tương lai phát triển của dân tộc, Tổ quốc, non sông này!

Chuyên mục Đưa Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng vào cuộc sống giới thiệu đến bạn đọc bài viết “Vận dụng Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng vào giảng dạy chuyên đề tư tưởng Hồ Chí Minh về văn hóa, con người” của TS. Lê Thị Thúy Bình. Đại hội XIV của Đảng là Đại hội khởi đầu cho kỷ nguyên phát triển mới của dân tộc. Với vai trò “dẫn đường”, Đảng đã phác thảo chương trình phát triển đất nước trong 5 năm (2026 - 2030) và xa hơn nữa là chiến lược “vững bước đi lên chủ nghĩa xã hội”. Đề ra đường lối đúng đắn đã khó, việc đẩy mạnh tuyên truyền và thực hiện đường lối còn khó hơn. Với vị thế, nhiệm vụ của một giảng viên lý luận chính trị cần nhận thức sâu sắc và vận dụng hiệu quả Nghị quyết Đại hội vào từng chuyên đề, từng bài giảng của mình. Với chuyên đề “Tư tưởng Hồ Chí Minh về văn hoá, con người”, làm rõ những đánh giá mới của Đảng về thực trạng phát triển văn hoá, con người; phân tích những điểm mới về văn hoá, con người trên cơ sở kế thừa, phát triển sáng tạo tư tưởng Hồ Chí Minh là yêu cầu bắt buộc và quan trọng.

Tiếp đến là chuyên mục Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng mang đến bạn đọc ba bài viết, bài thứ nhất “Tăng cường kiểm soát quyền lực nhà nước và phòng, chống tham nhũng theo tinh thần Đại hội XIV của Đảng” của TS. Cao Thị Dung. Thời gian qua, công tác kiểm soát quyền lực nhà nước và phòng, chống tham nhũng ở Việt Nam đã được nhiều kết quả quan trọng, tuy nhiên nguy cơ lạm quyền, tha hóa quyền lực và tham nhũng vẫn còn tồn tại ở một số lĩnh vực, đặt ra yêu cầu phải tiếp tục hoàn thiện cơ chế kiểm soát quyền lực một cách chặt chẽ và hiệu quả hơn. Bài viết tập trung làm rõ những vấn đề lý luận và thực tiễn về kiểm soát quyền lực nhà nước gắn với phòng, chống tham nhũng theo tinh thần Đại hội XIV, phân tích những kết quả đạt được và hạn chế còn tồn tại đồng thời đề xuất giải pháp nhằm tăng cường kiểm soát quyền lực nhà nước và phòng, chống tham nhũng trong thời gian tới.

Bài thứ hai “Báo chí và sứ mệnh bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong kỷ nguyên số” của TS. Đặng Thanh Phương. Trong bối cảnh chuyển đổi số và toàn cầu hóa diễn ra sâu rộng, nhiệm vụ bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng đang đứng trước nhiều thách thức mới trên không gian truyền thông hiện đại. Báo chí cách mạng có vai trò then chốt trong trận địa tư tưởng, vừa là “vũ khí sắc bén” truyền bá chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và đường lối của Đảng, vừa phải kết hợp với công nghệ số hiện đại để phát hiện, phản bác các quan điểm sai trái. Trên cơ sở phân tích tư tưởng của V.I. Lênin, Hồ Chí Minh về sứ mệnh của báo chí cách mạng và bối cảnh truyền thông số hiện nay, bài viết phân tích những thách thức đặt ra đối với báo chí cách mạng trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng; đồng thời đề xuất các giải pháp nhằm đổi mới phương thức lãnh đạo, nâng cao năng lực chuyển đổi số, chất lượng đội ngũ và hiệu quả quản trị truyền thông trong thời kỳ mới.

Bài thứ ba “Hoạt động của báo chí đối ngoại Việt Nam trong việc phản bác thông tin sai lệch về biển Đông trên truyền thông quốc tế” của ThS. Bùi Thị Vân. Bài viết phân tích hoạt động của báo chí đối ngoại Việt Nam trong việc phản bác thông tin sai lệch về Biển Đông trên truyền thông quốc tế. Trên cơ sở phân tích nội dung các sản phẩm báo chí của ba cơ quan báo chí đối ngoại gồm Vietnamnews, Nhân Dân điện tử phiên bản tiếng Anh và Lao Động trong giai đoạn nghiên cứu, bài viết nhận diện các phương thức chủ yếu mà báo chí đối ngoại Việt Nam sử dụng để phản bác thông tin sai lệch về Biển Đông, bao gồm: viện dẫn cơ sở pháp lý quốc tế; xây dựng thông tin phản biện đối trọng; khai thác ý kiến chuyên gia, học giả; và tăng cường sử dụng hình thức truyền thông trực quan. Kết quả nghiên cứu cho thấy báo chí đối ngoại Việt Nam đã góp phần truyền tải quan điểm chính thức của Việt Nam trên cơ sở luật pháp quốc tế, đồng thời từng bước nâng cao hiệu quả truyền thông đối ngoại. Tuy nhiên, hoạt động này vẫn còn những hạn chế về phương thức thể hiện, khả năng lan tỏa trên nền tảng số và mức độ tương tác với công chúng quốc tế. Trên cơ sở đó, bài viết đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả phản bác thông tin sai lệch về Biển Đông của báo chí đối ngoại Việt Nam trong bối cảnh chuyển đổi số và hội nhập quốc tế.

Tiếp theo là chuyên mục Nghiên cứu - trao đổi giới thiệu đến bạn đọc nhiều bài viết giàu giá trị nghiên cứu khoa học. Bài viết “Hoàn thiện thể chế bảo đảm quyền làm chủ của nhân dân trong bối cảnh chuyển đổi số và đổi mới quản trị công ở Việt Nam” của PGS, TS. Trần Thanh Giang và TS. Khuất Thị Thanh Vân. Bài viết làm rõ yêu cầu hoàn thiện thể chế bảo đảm quyền làm chủ của nhân dân ở Việt Nam trước tác động của chuyển đổi số và đổi mới quản trị công. Trên cơ sở phân tích sự thay đổi trong phương thức thực hiện quyền làm chủ của nhân dân, chỉ rõ môi trường số không chỉ mở rộng không gian tham gia, giám sát, phản biện xã hội mà còn đặt ra những vấn đề mới về minh bạch thông tin, trách nhiệm giải trình, bảo vệ dữ liệu cá nhân và bao trùm số. Từ đó, đề xuất các giải pháp nhằm xây dựng hệ thống thể chế dân chủ, hiện đại, an toàn, hiệu quả và lấy người dân làm trung tâm.

Bài viết “Ý nghĩ chiến lược của Đại hội XIV của Đảng đối với sự phát triển đất nước” của TS. Ngô Văn Hùng. Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam diễn ra trong bối cảnh thế giới chuyển biến sâu sắc dưới tác động của toàn cầu hóa, cạnh tranh chiến lược và cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư. Những biến động này đang làm thay đổi cấu trúc của nền kinh tế toàn cầu, buộc các quốc gia phải tái định vị mô hình phát triển theo hướng dựa trên tri thức, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Trên cơ sở kế thừa thành tựu gần bốn thập kỷ đổi mới, Đại hội XIV đã xác lập các động lực tăng trưởng mới, đặc biệt nhấn mạnh vai trò của khoa học - công nghệ, chuyển đổi số và thể chế phát triển. Bài viết phân tích làm rõ Đại hội XIV như một bước phát triển mang tính bước ngoặt trong tư duy chiến lược của Đảng, làm rõ sự chuyển dịch trong mô hình tăng trưởng, các động lực phát triển mới và những thách thức trong quá trình hiện thực hóa.

Cũng trong chuyên mục này còn có các bài viết khác như, bài viết “Phòng chống bạo lực ngôn từ trên mạng xã hội, góp phần xây dựng hệ giá trị văn hóa con người Việt Nam trong kỷ nguyên mới” của TS. Hà Văn Hậu; bài viết “Quản trị nguồn lực trong tổ chức sự kiện truyền thông chính sách ở Việt Nam” của TS. Lê Thị Ninh Thuận; bài viết “Lý thuyết đóng khung: Nguồn gốc, nội dung, ứng dụng và nhận định” của PGS, TS. Vũ Thanh Vân; bài viết “Hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam theo tinh thần Đại hội XIV của Đảng” của ThS. Lê Thị Hiên.

Kế tiếp là chuyên mục Thực tiễn - kinh nghiệm mang đến cho độc giả nhiều bài viết giàu giá trị thực tiễn. Bài viết “Ứng dụng lý thuyết đóng khung trong kiến tạo dòng thông tin tích cực trên báo điện tử Việt Nam” của PGS, TS. Phạm Hương Trà. Nghiên cứu vận dụng lý thuyết đóng khung (framing) của Entman để phân tích cách báo điện tử Việt Nam kiến tạo dòng thông tin tích cực. Khác với cách hiểu phổ biến xem thông tin tích cực là tin, bài mang sắc thái lạc quan, nghiên cứu tiếp cận tính tích cực như một thực hành đóng khung có chủ đích: cách báo chí lựa chọn chủ đề, tổ chức thông điệp, biểu đạt cảm xúc, định vị chủ thể và gợi mở giải pháp. Bằng phương pháp phân tích nội dung 200 tác phẩm trên bốn báo điện tử (VnExpress, Thanh Niên, Dân trí, VTV News từ năm 2022 đến năm 2025). Kết quả cho thấy thông tin tích cực đã mở rộng từ mô hình người tốt, việc tốt sang các chủ đề phát triển năng lực cộng đồng, chuyển đổi số và chính sách công. Các bài viết chủ yếu tập trung đề xuất giải pháp thực hành (71,5%) nhưng hạn chế trong phân tích chính sách (20%).

Bài viết “Nghệ thuật dùng từ thuần Việt trong tác phẩm báo chí của Hữu Thọ: Bài học kinh nghiệm cho các nhà báo trẻ hiện nay” của TS. Đặng Mỹ Hạnh. Dựa trên việc khảo sát 13.000 đơn vị từ vựng, bài viết chỉ ra cơ sở sử dụng từ thuần Việt trong các thể loại: tiểu phẩm, bình luận, điều tra, ghi chép của nhà báo Hữu Thọ. Từ sự phân tích, tác giả kết luận: nhà báo Hữu Thọ có ý thức sâu sắc trong việc sử dụng từ thuần Việt. Các yếu tố chi phối việc sử dụng từ thuần Việt gồm sự lựa chọn thể loại, đề tài, chủ đề tác phẩm. Từ đây, bài viết chỉ ra bài học trong cách sử dụng từ thuần Việt của nhà báo Hữu Thọ. Cách sử dụng từ thuần Việt với ngôn ngữ chuẩn mực của nhà báo đã góp phần lan tỏa sự đẹp đẽ của tiếng Việt đến với bạn đọc, là một trong những cách bảo vệ và giữ gìn vẻ đẹp của tiếng Việt.

Trong chuyên mục này còn có các bài viết khác như, bài viết “Tư tưởng tiến bộ của Nhà báo Nguyễn Văn Vĩnh về người phụ nữ qua chuyên mục “Nhời đàn bà”” của TS. Lê Thị Nhã; bài viết “Phát triển năng lực số giảng viên theo mô hình TPACK trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo” của ThS. Hoàng Liên Hương; bài viết “Phát triển năng lực giao tiếp tiếng Anh của sinh viên thông qua sáng tạo sản phẩm truyền thông” của TS. Nguyễn Thị Việt Nga.

Cuối cùng là chuyên mục Chuông làng báo mang tới bạn đọc bài viết “Nhẹ dạ cả tin” của tác giả Nam Sơn Ký giả.

Tạp chí Lý luận chính trị và Truyền thông trân trọng giới thiệu.